15.12.2020

          Quân dân Nam Kỳ kháng Pháp trên mặt trận quân sự và văn chương của tác giả Nguyễn Duy Oanh “Là một công trình nghiên cứu khá công phu, giúp cho người đọc hiểu biết cụ thể hơn, sâu sắc hơn gần 3 thập kỷ mà quân và dân Nam Kỳ đã đi đầu trong sự nghiệp chống thực dân Pháp của cả nước”

“Giặc Tây đến cửa Cần Giờ

Biểu đừng thương nhớ đợi chờ uổng công”

          Cuốn sách được chia làm 3 phần. Phần thứ nhất  từ năm 1859 khi giặc Pháp vào cửa biển Cần Giờ đến cuối tháng 12-1861 khi quan quân rút lui về Biên Hòa và sau đó kết thúc bằng Hòa ước 5-6-1862. Theo hòa ước này, Việt Nam mất 3 tỉnh miền Đông: “Bến Nghé cửa tiền tan bọt nước/ Đồng Nai tranh ngói nhuốm màu mây” (Chạy giặc - Nguyễn Đình Chiểu). Phần thứ hai từ sau Hòa ước 1862 đến khi mất 3 tỉnh miền Tây năm 1867, Nam Kỳ lục tỉnh rơi vào tay quân Pháp. Phần thứ ba là giai đoạn từ sau 1867 đến khi vua Hàm Nghi bỏ ngai vàng và lên chiến khu ban dụ Cần Vương kêu gọi sĩ phu và nhân dân cả nước phò vua chống giặc.

          Nhân dân Nam Kỳ kháng Pháp trên mặt trận quân sự  và văn chương đó là những bậc anh hùng, nghĩa sĩ như: Nguyễn Trung Trực, Nguyễn Hữu Huân, Võ Duy Dương, Phan Liêm, Phan Tôn… Văn chương là thứ vũ khí sắc bén vừa để đánh thẳng vào địch và bọn hợp tác với chúng vừa để thúc đẩy lòng yêu nước của nhân dân. Đó là những Nguyễn Đình Chiểu, Nguyễn Thông, Bùi Hữu Nghĩa, Phan Văn Trị, Huỳnh Mẫn Đạt… Ngoài ra, còn bằng những câu ca dao, bài vè, bài hịch chan chứa nỗi căm hờn và uất ức của nhân dân: “Hỡi trang dẹp loạn rày đâu vắng/ Nỡ để dân đen mắc nạn này” (Chạy giặc - Nguyễn Đình Chiểu)…

          “Trong 26 năm (1859-1885) lật qua trang sử vẻ vang trong sự đấu tranh bền bỉ, kiên cường và tuyệt vời của quân dân Nam Kỳ, hình như không có năm nào là không có cuộc nổi lên chống Pháp, bằng gươm giáo hoặc bằng văn thơ… Với bất cứ giá nào, nhân dân Nam Kỳ đã lao mình vào cuộc chiến đấu cứu nước, chấp nhận hy sinh trong trận địa mà lực lượng quân sự hai bên không tương xứng. Người anh hùng này vừa ngã xuống, liền có những anh hùng khác giành giật nhảy vào thay thế như thách đố cái chết. Họ rất can đảm, biết chỗ nguy hiểm mà vẫn cứ lao mình vào như hăng say, như điên cuồng với một quyết tâm phi thường đến nỗi kẻ địch cũng phải sửng sốt và kính phục…”

          Với ý nghĩa đó việc giới thiệu đến bạn đọc cuốn sách này chắc chắn sẽ góp phần nhất định cho công tác nghiên cứu về một giai đoạn lịch sử khá phong phú của cách mạng cận đại Việt Nam. Thân mời quý bạn đọc đến Thư viện tỉnh Kiên Giang tại địa chỉ: Lô C20-02, đường 3 tháng 2, phường Vĩnh Lạc, Tp. Rạch Giá để tìm đọc./.

Mỹ Xuyên

Số lần đọc: 103
Tin liên quan