05.03.2014
Ngày nay công nghệ thông tin (CNTT) được ứng dụng rộng rãi nhằm tạo bước chuyển biến mạnh mẽ về năng suất, chất lượng, hiệu quả trong tất cả các lĩnh vực hoạt động, thúc đẩy nhanh phát triển kinh tế. Công nghệ CNTT trở thành ngành kinh tế mũi nhọn, có đóng góp quan trọng cho tăng trưởng GDP của cả nước.

Trên lĩnh vực thư viện, ngày 16/12/2002, Thư viện Quốc gia Việt Nam đã ban hành văn bản chỉ đạo số 404/TVQG nêu rõ yêu cầu đối với Thư viện tỉnh, thành xây dựng thư viện điện tử và thống nhất sử dụng phần mềm thư viện trong hệ thống thư viện công cộng toàn quốc. Tin học hóa hoạt động thư viện là xu thế tất yếu của các cơ quan Thông tin - Thư viện, làm cho thư viện thực sự trở thành một trung tâm thông tin khoa học đủ mạnh, phục vụ phát triển sự nghiệp CNH-HĐH đất nước.

 

Để thực hiện tốt các chủ trương trên, Thư viện tỉnh Kiên Giang đã và đang đặt ra cho mình trách nhiệm là làm thế nào để ứng dụng CNTT vào hỗ trợ các khâu nghiệp vụ của thư viện một cách hiệu quả nhằm quản lý và khai thác triệt để nguồn tài nguyên thông tin tư liệu quí giá đang có và sẽ có. Với điều kiện thực tế trong những năm qua, Thư viện tỉnh đã nỗ lực và đạt được một số kết quả nhất định trong việc ứng dụng CNTT để cải tiến các qui trình hoạt động nhằm phục vụ ngày càng tốt hơn cho bạn đọc, từng bước rút ngắn khoảng cách và hội nhập tích cực với các thư viện trong khu vực và cả nước. Cụ thể, đã kịp thời xây dựng các cơ sở dữ liệu ngay từ những năm đầu phát triển tin học, để tiến tới ứng dụng CNTT vào các hoạt động nghiệp vụ thư viện theo hướng chuẩn hóa và hội nhập.

 

Năm 1994, Thư viện tỉnh Kiên Giang được Bộ Văn hóa - Thông tin (nay là Bộ VH,TT&DL) và Thư viện Quốc gia Việt Nam tập huấn phần mềm ISIS và đầu tư 1 bộ máy tính OLIVERTI và một số trang thiết bị kèm theo. Là một trong những đơn vị đi đầu trong tỉnh và hệ thống thư viện công cộng về ứng dụng CNTT vào các hoạt động công tác, Thư viện tỉnh đã bắt đầu xây dựng các cơ sở dữ liệu (CSDL), tuy nhiên, thời kỳ này công tác tin học vẫn còn là lĩnh vực hết sức mới mẻ, nên hiệu quả ứng dụng chưa cao.

 

Đến năm 2003, Thư viện tỉnh có 1 bộ máy vi tính IBM Net vista A30do Vụ Thư viện tặng chạy trên chương trình ISIS (Phần mềm thư viện do UNESCO tài trợ cho hệ thống Thư viện Việt Nam) và mua thêm 1 máy fpt  cùng 1 máy in. Thời gian này Thư viện Kiên Giang đã xây dựng được các CSDL như: CSDL sách; CSDL báo-tạp chí; CSDL bài trích; CSDL địa chí... Thư viện đã sử dụng phần mềm để xử lý nghiệp vụ như: In phích, in thư mục, tìm kiếm tài liệu và các hoạt động nghiệp vụ khác. Trong giai đoạn này, công tác tin học tại Thư viện Kiên Giang đã đạt được những kết quả tương đối khả quan. Tuy nhiên, cùng với sự phát triển chung của toàn cầu, hệ thống trang thiết bị máy tính và phần mềm đã trở nên lạc hậu, không còn phù hợp với yêu cầu ngày càng cao của bạn đọc và xã hội.

 

Nhận thấy tầm quan trọng và sự cần thiết của việc tin học hóa toàn phần công tác thư viện, Ban Giám đốc Thư viện tỉnh đã đề ra các biện pháp tháo gỡ, năm 2000 bắt đầu có ý tưởng xây dựng thư viện điện tử. Trải qua một thời gian dài gặp không ít khó khăn, với sự nỗ lực hết mình của đơn vị, đến tháng 7 năm 2007, Thư viện được lãnh đạo UBND tỉnh, Bưu chính viễn thông tỉnh (nay là Sở Thông tin & Truyền thông), Sở Văn hóa – Thông tin (Nay là Sở VHTT & DL)  phê duyệt dự án Thư viện điện tử giai đoạn I với hai hạng mục mua sắm trang thiết bị và phần mềm ilib3.6. Thời kỳ này Thư viện đã có được một số trang thiết bị khá hiện đại như: Phần mềm Ilib 3.6; 01 máy chủ IBM; 01 tủ mạng 24 cổng; 9 máy tính cá nhân;  01 máy Scan khổ A4 và 04 máy in; 1 máy photocopy, đường truyền Internet băng thông rộng (ADSL). Có được trang thiết bị như trên, Thư viện tỉnh Kiên Giang đã khẩn trương xây dựng mạng LAN, sau đó tiến hành sử dụng phần mềm mới để chuyển đổi CSDL từ phần mềm ISIS sang ILIB cũng như hoàn thiện hồi cố tài liệu để đưa CSDL ra phục vụ bạn đọc tra cứu.

 

Từ khi ứng dụng phần mềm mới vào xử lý nghiệp vụ, Thư viện tỉnh đã tiến hành triển khai hồi cố dữ liệu cũ và cập nhật dữ liệu mới, biên soạn được nhiều sản phẩm thông tin: Thư mục chuyên đề, Thư mục giới thiệu sách mới; in ấn các loại phích mô tả, sổ đăng ký tổng quát, sổ đăng ký cá biệt; cấp thẻ và thống kê lượt bạn đọc,… tạo thuận lợi cho cán bộ thư viện trong việc cập nhật, xử lý thông tin và giúp bạn đọc thỏa mãn nhu cầu tra tìm thông tin.

 

Năm 2009, được sự quan tâm của  UBND tỉnh Kiên Giang, Sở Thông tin và Truyền thông, Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch, Thư viện tỉnh tiếp tục được duyệt dự án đưa trang tra cứu opac ra mạng diện rộng UBND tỉnh Kiên Giang để phục vụ cán bộ & lãnh đạo trong tỉnh. Trong quá trình phục vụ có nhiều ý kiến từ phía độc giả là làm sao đưa trang tra cứu opac ra phục vụ rộng rãi trong nhân dân để thuận tiện tìm tài liệu. Nhận thấy ý kiến của bạn đọc là hoàn toàn xác đáng và cần thiết, năm 2012 Thư viện tỉnh xây dựng dự án đưa trang tra cứu sách opac ra phục vụ rộng rãi trong nhân dân và được Sở Văn hóa, Thể thao & Du lịch chấp thuận. Đến tháng 6 năm 2012, Thư viện tỉnh tiến hành làm thủ tục và chạy thử nghiệm trang opac của thư viện trên mạng internet, hiệu quả tương đối ổn định. Cùng thời điểm đó Trung tâm CNTT & Truyền thông xây dựng miễn phí trang web cho thư viện nên đơn vị tiến hành làm đề án xin cấp phép, thuê tên miền… và một số thủ tục cần thiết, đến nay website của thư viện đã tương đối ổn định, sắp tới đây sẽ thông báo rộng rãi đến bạn đọc.

 

Quá trình ứng dụng CNTT tại Thư viện tỉnh trong thời gian này có những bước tiến và hiệu quả đáng kể, đáp ứng tối đa nhu cầu thông tin của người dùng tin. Cụ thể: Thư viện tỉnh đã thu hút được nhiều đối tượng bạn đọc là các đồng chí lãnh đạo cấp tỉnh, cán bộ công chức viên chức, kỹ sư đa ngành, cán bộ hưu trí, các em học sinh…  Kết quả điển hình là Thư viện đã cung cấp tài liệu cho bạn đọc nghiên cứu thành công các đề tài cấp Quốc gia và cấp tỉnh về chính trị, lịch sử, văn học… Ngoài ra, Thư viện còn phục vụ bạn đọc tham gia các cuộc thi tìm hiểu về Đảng cộng sản Việt Nam, về Nhà nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam, các cuộc thi tìm hiểu pháp luật… mang ý nghĩa chính trị to lớn.

 

Tuy nhiên, cũng giống như một số thư viện tỉnh khác, việc ứng dụng phần mềm vào các thao tác nghiệp vụ thư viện còn gặp nhiều bất cập, đặc biệt là phần mềm Ilib 3.6 mà thư viện đang sử dụng chưa phù hợp với  tình hình hiện nay; các mẫu báo cáo chưa hoàn thiện theo chuẩn nghiệp vụ nên khó khăn trong việc thống kê báo cáo từng kho sách riêng biệt; phần bộ tập còn bị lỗi nhiều; modul báo và tạp chí không thông minh, thiếu khoa học so với thực tế; chưa thể xử lý báo đóng tập vào trong CSDL; quá trình thực hiện các modul khác thường xuyên bị lỗi,…

 

Để việc ứng dụng CNTT trong công tác thư viện ngày càng hoàn thiện hơn, Thư viện tỉnh Kiên Giang rất mong nhận được sự hỗ trợ, hướng dẫn, chỉ đạo của Vụ Thư viện, Thư viện Quốc gia Việt Nam và sự trao đổi kinh nghiệm với các tỉnh bạn; đặc biệt là việc xin được nâng cấp phần mềm ilib 3.6 lên phiên bản mới để Thư viện tỉnh dần chuẩn hóa các chu trình nghiệp vụ, tiến tới trao đổi dữ liệu với các thư viện trong nước và quốc tế, nhằm đáp ứng tối đa nhu cầu thông tin của bạn đọc./.

                                                                                                                                                                                        Kim Chi

Số lần đọc: 1738
Tin liên quan